Nếu luật sư phải tố giác chính thân chủ của mình, đó không còn là cải cách pháp luật — đó là đảo ngược bản chất tư pháp. Người bào chữa bị biến thành người chỉ điểm, bí mật thân chủ thành nguồn tin điều tra, còn phòng tư vấn pháp lý bỗng hóa phòng hỏi cung có ghế bọc da. Một sự châm biếm cay đắng: thuê luật sư để tự cung cấp chứng cứ chống lại mình. Họ gọi đó là chống tội phạm. Nhưng khi “pháo đài cuối cùng” của quyền bảo mật bị phá, thứ sụp đổ không chỉ là đạo đức nghề nghiệp, mà là niềm tin vào công lý. Bởi nếu người bảo vệ cũng phải phục tùng logic tố giác, luật sư còn là luật sư hay chỉ là điều tra viên không mặc sắc phục?
Nguy hiểm nằm ở chiếc bẫy mang tên “chuẩn bị phạm tội”. Một khái niệm mơ hồ đủ rộng để nuốt chửng mọi suy nghĩ bất tiện. Ai định nghĩa thế nào là chuẩn bị? Một câu nói, một ý tưởng, một lời tham khảo chiến lược có thể bị diễn giải thành dấu hiệu phạm pháp. Luật mơ hồ càng lớn, quyền lực tùy tiện càng sâu. Châm biếm hơn nữa, thay vì nâng chất lượng điều tra, người ta muốn biến luật sư thành “camera chạy bằng cơm”, vừa thu phí thân chủ, vừa cung cấp dữ liệu cho nhà chức trách. Một mô hình hai trong một: bào chữa bằng lời, chỉ điểm bằng nghĩa vụ.
Khi công dân không dám nói thật với luật sư, quyền bào chữa chết trên giấy. Và khi luật sư không còn độc lập, phiên tòa dễ biến thành sân khấu mà vai diễn đã được phân từ trước. Câu hỏi không còn là chống tội phạm hiệu quả hay không, mà là liệu công lý có còn sống sau “hợp đồng với quỷ” này?
https://www.facebook.com/share/p/1HcM9Sdcyx/
